Επιλέξτε γλώσσα:  

 

ΓΙΑΤΙ Ο ΜΑΡΞ ΕΙΧΕ ΔΙΚΙΟ - 18 2013f Feb 2013

Η πρόσφατη χρηματοπιστωτική καταστροφή, μας ανάγκασε και πάλι να σκεφτούμε τους όρους σύμφωνα με τους οποίους ζούμε στο σύνολο τους, και ήταν ο Μάρξ ο οποίος προέβλεπε ότι ο καπιταλισμός θα γίνει παγκόσμιος, και ότι οι ανισότητες θα ενταθούν σε μέγιστο βαθμό».

ΜΕΘΕΞΗ ΣΤΗΝ ΕΝΑΛΙΑ ΓΗ - 25 2007f Aug 2007

Έχετε μπροστά σας ένα βιβλίο φωτογραφιών, ένα άλμπουμ, που παρουσιάζει τις ομορφιές της Κύπρου – ελεύθερης και κατεχόμενης. Οι 500 φωτογραφίες είναι η επίμονη δουλειά αρκετών χρόνων και η δύσκολη επιλογή από 10000 και πλέον εικόνων που τράβηξα, περιδιαβάζοντας και τις δυο πλευρές της Κύπρου, πολλές φορές σε δύσβατες και δύσκολες περιοχές.

Ποιοι είναι οι Οίκοι Αξιολόγησης και πως δικτατορεύουν
ολόκληρο τον κόσμο

«Οι ΗΠΑ μπορούν να καταστρέψουν χώρες με βόμβες, οι οίκοι αξιολόγησης μπορούν να το κάνουν αυτό με μια υποβάθμιση των κρατικών ομολόγων»-Τόμας Φρίντμαν-αμερικανός συγγραφέας.

«Αφαιρέστε την εξουσία από τους οίκους αξιολόγησης! Πυροδότησαν την κρίση με χυδαίες γνωμοδοτήσεις και χρονικά αυθαίρετες υποβαθμίσεις»-Τόμας Στράουμπχααρ, διευθυντής του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Οικονομίας του Αμβούργου.

Αυτές είναι δύο από τις πολλές αναφορές σχετικά με τη λειτουργία των Οίκων Αξιολόγησης οι οποίοι δικτατορεύουν και επηρεάζουν την οικονομία των κρατών και δισεκατομμυρίων ανθρώπων σ’ ολόκληρο τον κόσμο.

Εντονος προβληματισμός επικρατεί ιδιαίτερα στις χώρες της Ευρωπαϊκής ΄Ενωσης για τις συνεχείς υποβαθμίσεις της οικονομίας των κρατών-μελών με αποτέλεσμα να μην μπορούν να δανειστούν, η κρίση χρέους να επιτείνεται, και να υποχρεώνονται να λαμβάνουν σκληρά μέτρα λιτότητας για να αντιμετωπίσουν τα δημοσιονομικά προβλήματα τους.

Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) σε μια από τις γνωματεύσεις της τονίζει ότι «βρισκόμαστε αντιμέτωποι με ένα πραγματικό ολιγοπώλιο, καθώς οι Οργανισμοί που ελέγχουν περίπου το 90% της αγοράς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας εξαντλούνται στους-σχεδόν αποκλειστικά αμερικανικούς-εξής τρεις: Moοdy’s, Standard & Poor’s και Fitch. Πρόκειται για τους ίδιους Οργανισμούς που διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο στην επέκταση της Παγκόσμιας Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής κρίσης… Σαν να μην είχε συμβεί τίποτα, αυτοί οι Οργανισμοί εξακολουθούν να εκδίδουν διάφορες εκθέσεις χωρίς να είναι αναγκαστικά αντικειμενικές. Για του λόγου το αληθές, στις 26.4.2010, παρά το ποσό των 110εκ. ευρώ που δεσμεύτηκε να χορηγήσει η Ε.Ε. στην Ελλάδα, ο Οργανισμός Standard & Poor’s υποβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα της δεύτερης, εξισώνοντας την με αυτή του Αζερμπαϊτζάν».

Η ΕΟΚΕ εισηγείται τη δημιουργία Ευρωπαϊκών Οίκων Αξιολόγησης με σχετικούς κανονισμούς που να λειτουργούν αντικειμενικά, με διαφάνεια και χωρίς συγκρούσεις συμφερόντων. Το ζήτημα είναι αν οι ευρωπαίοι ηγέτες θέλουν τη δημιουργία τέτοιων οίκων αφού αυτό αντίκεινται στα συμφέροντα του χρηματοπιστωτικού συστήματος, του οποίου οι ίδιοι αποτελούν όργανα.

Ας δούμε λίγο πιο αναλυτικά την ιστορία των οίκων αξιολόγησης, πως λειτουργούν και πως βαθμολογούν την πιστοληπτική ικανότητα εταιρειών και χωρών.

Η ιστορία των οίκων αξιολόγησης ξεκινά πριν από 100 χρόνια, όταν στις ΗΠΑ ξεκίνησε η κατασκευή τεράστιου σιδηροδρομικού δικτύου. Έπρεπε να βρεθούν επενδυτές ώστε να επενδύσουν τα κεφάλαια τους σε αυτό το πραγματικά δύσκολο εγχείρημα για την εποχή.

Εκείνη την περίοδο ο John Moody, χρηματοοικονομικός αναλυτής, διέκρινε το πρόβλημα και ανακάλυψε τη λύση του, δημιουργώντας το 1909 την πρώτη εταιρεία αξιολόγησης πιστωτικών κινδύνων. Επινοώντας την αξιολόγηση με τα αρχικά γράμματα του αλφαβήτου, καθιέρωσε τη βαθμολογία ΑΑΑ (και τα παράγωγα της), η οποία έκτοτε υποδηλώνει το χαμηλότερο δυνατό ρίσκο, με το οποίο βρίσκεται αντιμέτωπος ένας επενδυτής, όταν δανείζει τα χρήματα του σε μία επιχείρηση ή ένα κράτος κλπ.

Σήμερα η Moody’s κατέχει το 40% της Παγκόσμιας αγοράς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.

Το 1916 εισήλθε στο χώρο η Standard Statistics (η μετέπειτα Standard & Poor’s) ασχολούμενη με τον προσδιορισμό και τη δημοσίευση αξιολογήσεων χρεών εταιρικών ομολόγων και αργότερα χρεών κρατών και καθώς και δημοτικών ομολόγων. Σήμερα ο συγκεκριμένος οίκος αξιολόγησης κατέχει κι’ αυτός το 40% της παγκόσμιας αγοράς αξιολόγησης.

Το 1924 ακολούθησε ο οίκος Fitch ratings.

Η ανάπτυξη του εν λόγω οίκου χρονολογείται το 1989 με την αναδιοργάνωση κεφαλαίων και την αλλαγή της διαχειριστικής ομάδας. Στην δεκαετία του ΄90 επεκτείνεται, παρέχοντας στους επενδυτές πρωτογενή έρευνα, πλήρεις ερμηνείες πολύπλοκων πιστώσεων και αυστηρότερη παρακολούθηση. Η Fitch Ratings καλύπτει πιο περιορισμένο μερίδιο αγοράς σε σχέση με την Moody’s και την Standard & Poor’s.

 


Οι τρεις αυτοί οίκοι είναι ιδιωτικές επιχειρήσεις με έδρα την Νέα Υόρκη (ο οίκος Fitch έχει έδρα και το Λονδίνο), οι οποίες δεν υπόκεινται στον έλεγχο κανενός και η μοναδική τους υποχρέωση είναι η μεγιστοποίηση του κέρδους τους.

Οι όποιες αξιολογήσεις τους είναι καθαρά υποκειμενικές, δε μπορεί κανένας δημόσιος ή άλλος οργανισμός να τις καλέσει σε απολογία-πόσο μάλλον να τις κατηγορήσει ή να καταθέσει αγωγές εναντίον τους. Επί πλέον οι εκτιμήσεις τους πληρώνονται από τους χρεώστες: από αυτούς δηλαδή που ζητούν να αξιολογηθούν για να δανειστούν χρήματα και όχι από τους πιστωτές τους, οι οποίοι τους δανείζουν.

Η αναξιοπιστία και η αμφισβήτηση των εν λόγω οίκων φάνηκε έντονα στις τρεις ακόλουθες και χαρακτηριστικές περιπτώσεις:

- Oι οίκοι αξιολόγησης το Δεκέμβριο του 2011 προτρέπουν τα ασφαλιστικά ταμεία των εργαζομένων να τοποθετήσουν τα αποθεματικά τους σε μετοχές της εταιρείας Enron, η οποία στη συνέχεια χρεωκόπησε.
- Λίγο πριν ξεσπάσει η Παγκόσμια Οικονομική κρίση οι οίκοι αξιολόγησαν θετικά την Lehman Brothers, η οποία ήταν η πρώτη εταιρεία που κατέρρευσε.
- Οι οίκοι αξιολόγησης είχαν αναβαθμίσει την οικονομία της Ισλανδίας λίγο καιρό πριν την καταρρεύση της.

Η πρόσφατη υποβάθμιση των Ευρωπαϊκών Χωρών από τους Standard & Poor’s ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι. Ο εκπρόσωπος της Ε.Ε. χαρακτήρισε τις υποβαθμίσεις παράξενες, σημειώνοντας ότι υπάρχουν στοιχεία που λείπουν από την ανάλυση του εν λόγω οίκου αναφορικά με την στρατηγική ανάπτυξης,. Ο δε νέος Πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου Μ. Σουλτς, σε ομιλία του, έκανε επίθεση στους οίκους αξιολόγησης, οι οποίοι, όπως είπε, εμφανίζονται πιο ισχυροί από τις εκλεγμένες κυβερνήσεις, θέτοντας έτσι επί τάπητος τον εν εξελίξει πόλεμο μεταξύ κρατών και αγορών.

Μεταξύ των 9 χωρών που υποβαθμίστηκαν ήταν και η Κύπρος, γεγονός που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις τόσο στην Κύπρο όσο και στην ίδια την Ευρωπαϊκή ΄Ενωση. Κι’ αυτό γιατί δύο μέρες πριν, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε σχετική έκθεση της είχε δώσει τα εύσημα στην Κυβέρνηση της Κύπρου για τα μέτρα που πήρε για την αντιμετώπιση των προβλημάτων στα δημόσια οικονομικά. Όλοι μίλησαν για σκοπιμότητες που έχουν να κάνουν με τη γενικότερη επίθεση των οίκων ενάντια στην ευρωζώνη.

Τρεις λοιπόν οίκοι αξιολόγησης, τρεις ιδιωτικές εταιρείες χωρίς να δίδουν λογαριασμό σε κανένα ελέγχουν την παγκόσμια οικονομία, ελέγχουν τις αγορές και είναι απόλυτα στο χέρι τους αν θα καταστρέψουν η θα εκτινάξουν στα ύψη ένα κράτος ή μια επιχείρηση.

Είναι λοιπόν αναγκαία η ίδρυση Ευρωπαϊκών Οίκων αξιολόγησης βασισμένες σε κανονισμούς και διατάξεις όπου η διαφάνεια, ο έλεγχος η αντικειμενικότητα, η πληροφόρηση, ο ανταγωνισμός, η ιδιαιτερότητα των δημοσίων χρεών να είναι βασικά στοιχεία του συστήματος ούτως ώστε να «σπάσουν» το αμερικανικό ολιγοπώλιο και τα συμφέροντα που κρύβει πίσω του.

 

 

ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΥΛΙΚΚΑΣ
Υπεύθυνος του Γραφείου ΄Ερευνών της ΠΕΟ και μέλος της ΕΟΚΕ

 


Λευκωσία 23/1/2012

 

 

 

 

 

 

 

 

Σύστημα αξιολόγησης Standard & Poors και Fitch

 

 

 

AAA

 

 

 

Ομόλογο με την υψηλότερη βαθμολογία. Ικανότητα ισχυρή στην πληρωμή των τόκων και στην καταβολή του αρχικού κεφαλαίου

 

 

 

ΑΑ+/

 

 

ΑΑ-

 

 

Ομόλογα με ισχυρή ικανότητα στην πληρωμή των τόκων και στην καταβολή του αρχικού κεφαλαίου αλλά είναι κατά ένα μέρος πιο ευαίσθητο στις αρνητικές μεταβολές από τα ΑΑΑ

 

 

 

Α+/Α-

 

 

Ομόλογα υψηλής ικανότητας πληρωμής τόκων και κεφαλαίου αλλά πιο ευάλωτα στις συνέπειες από αλλαγές στις οικονομικές συνθήκες ή συγκυρίες

 

 

 

ΒΒΒ+/

 

 

ΒΒΒ-

 

 

Ομόλογα με επαρκή πιστοληπτική ικανότητα

 

 

ΒΒ+/

 

 

ΒΒ-

 

 

Ομόλογα αξιόπιστα, ενέχουν όμως στοιχεία κερδοσκοπίας

 

 

 

Β+/Β-

 

 

 

Ομόλογα πιο κερδοσκοπικά από την κατηγορία ΒΒ

 

 

 

CCC

 

 

Ομόλογα με έντονο κερδοσκοπικό χαρακτήρα, με κίνδυνο απώλειας τόκων και αρχικού κεφαλαίου

 

 

 

CC

 

 

Τα πιο κερδοσκοπικά ομόλογα με υψηλό κίνδυνο

 

 

 

SD

 

 

Ομόλογα που αθετούν τις συμβατικές υποχρεώσεις

 

 

 

D

 

 

Ομόλογα που αθετούν οποιαδήποτε πληρωμή τόκων και αρχικού κεφαλαίου.

 

 

 

 

 

 

 

ΜΠΕΛΑ-ΜΠΑΙΣ

 

» ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

» ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

» ΓΝΩΜΙΚΑ-ΣΟΦΑ ΛΟΓΙΑ

» ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

» ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ

» ΣΥΝΔΕΣΕΙΣ

» ΝΕΑ

» ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ